Oude Abdij Kortenberg

Wandeling van 16 kilometer

Wandeling over Everberg en Meerbeek naar het Grevensbos en terug

 

ALGEMENE INFORMATIE: 

De wandelingen situeren zich in de “Groene Vallei” in het drukbevolkte gebied tussen Leuven, Brussel en Mechelen.  Het is een groot en verscheiden natuurgebied met moerassen, bossen, graslanden, landbouw en weidse vergezichten.  In dit gebied trekken wandelingen respectievelijk door Torfbroek, Silsombos en Rotte Gaten.  Deze natuurgebieden zijn vooral ‘kwelgebieden’ tussen de heuvels en het vlakke land.  Het zijn vochtige bossen en graslanden, waar het water, dat in dit kalkrijk gebied ondergronds van de heuvels vloeit, aan de oppervlakte komt.  De kalkgrond is een geschikte bodem voor talrijke orchideeën.

 

Kortenberg en de deelgemeenten Everberg, Meerbeek en Erps-Kwerps vormen het overgangsgebied tussen het vlakke en heuvelachtige Vlaanderen.  Vorig jaar in Neerijse wandelden we door de zijvalleien van de Dijle, nl. die van Voer en Ijse; nu ontdekken we de Molenbeekvallei.

Langs de verschillende wandelingen vind je picknickplaatsen in open lucht en cafeetjes: in Everberg (Engelse Tearoom en café Pleintje), op de heuvelkam in de speelweide en het speelbos Vossenhol, in Meerbeek  (café Victoria en in de tuin achter de pastorie), in Kwerps (café De Schuur), in Nederokkerzeel (De Zes Linden, De Toekomst, Berre Fluit) .  Je vind ook op heel wat plaatsen banken, waar je kan rusten en je picknick kan gebruiken; ook op de vele knuppelpaden vind je wel een plaatsje.

 

Al wandelend kom je op de mooiste plekken van deze streek op landschappelijk vlak en word je getuige van het ‘historisch erfgoed’.  De oude abdij van Kortenberg is een van de oudste abdijen van het land; ze was eerst gevestigd op de vlakbij gelegen heuvel, de Kortenberg (eerste vermelding 1095) en in de dertiende eeuw vestigde Benedictinessen zich in het lager gelegen gebied, dat door de hertogen van Brabant geschonken werd. 

In deze abdij werd in 1312 het charter van Kortenberg afgesloten onder Hertog Jan II; dat charter legde de eerste vrijheden vast, waarop momenteel nog een aantal grondwetten van Europese landen gebaseerd zijn. 

Het grootste deel van het park rond de abdij is nu in erfpacht van de gemeente en de infrastructuur van de abdij staat open voor allerlei soorten activiteiten. 

Je zal ook merken, dat onderweg heel wat smalle paden aangeduid zijn met officiële bordjes meteen nummer.  Kortenberg is een van de eerste gemeenten, die de oude ‘kerkwegeltjes’ in ere hersteld hebben en benoemd op zulke officiële plaatjes. Meer en meer gemeenten volgen nu dit voorbeeld en benoemen de ‘trage wegen’ met hun nummer of met hun aloude benaming.

 

In deze streek vind je heel wat ‘holle wegen’.  De meeste holle wegen zijn ontstaan in de Middeleeuwen; een aantal er van dateren zelfs van de Romeinse tijd.  De toename van de bevolking maakte dat boeren steeds meer gronden verder van de woonplaats gingen ontginnen en zo nieuwe paden vormden.  Mede door het regenwater werden die verder uitgespoeld; ze dragen dus een flink stuk historie mee en maken deel uit van ons cultureel erfgoed.  Holle wegen hebben ook een grote natuurwaarde; ze vormen de woonplaats vaan veel kleine dieren en vogels en vormen voor hen doorheen het landschap verbindingen tussen bestaande bosjes.

 

Boven op de hellingen vind je vaak de bruinrode ijzerzandsteen; in de dalen vind je dan weer de witte zandsteen.  In de dorpjes, waar je door wandelt, zie je dat deze natuursteen vaak gebruikt werd en wordt bij de bouw van huizen en boerderijen.

 

 

Wandeling van 16 km.

 

Met de hoofdingang van de abdij en het grote terras in je rug ga je naar links en rond het abdijgebouw, dat je links van je laat tot waar je niet anders kan dan rechts aanhouden.  Je wandelt tot net voor de grote vijver bij een grote zitbank en een vuilbak.  Daar ga je naar links.  Aan het einde van de vijver verlaat je rechtsaf over een brug het domein van de abdij, zoals ook de GR doet.  Maar al meteen na vijf meter verlaat je de GR, die naar links gaat; jij gaat rechtsaf op voetweg 24.  Volg een smal kronkelend pad door het bos en over een beekje.  Vlak voor een beukenbos steek je weer een beek over en ga je meteen naar links en 20 m. verder op een splitsing ga je weer naar links.  (50 meter verder en net voor je weer de beek over moet, zie je rechts een grafsteen van één van de Merode’s!) Blijf de brede bosweg volgen en negeer dus een afslag naar rechts.  Een honderdtal meter verder maakt de weg een bocht naar rechts naar de bosrand toe met links voor je een grote weide.

 

Wandel verder op het smaller geworden pad met het bos aan je rechterkant en de weide links .Je komt aan de mooie Prinsendreef, een met bomen afgeboorde kasseiweg, waar je aan het einde van de wandeling verderop ook nog eens op komt. Wandel in die dreef naar links en neem 100 m. verder naar rechts een brede verharde weg.  (Let op de vele maretakken in de bomen rechts van je en voor je!).  Na een lang recht stuk volg je de weg in een bocht naar links naar de grote baan Leuven-Brussel toe.  Je komt op een asfaltbaan dicht bij een rond punt “met een scheve boom” links van je.  Ga op die baan rechtsaf in de richting van ‘Wijnegemhof’, een groot gebouw, dat bij het domein van de Merode hoorde.  Laat dat hof rechts van je en neem wat verderop voetweg 50 naar links. 

 

Je wandelt op een brede veldweg met links een veld en rechts een bos.  Als je aan het einde van het veld komt, ga je rechtdoor het bos in; je ziet rechts van je een vijver.  Je komt weer op een asfaltbaan, de Meerbeekstraat bij de steenweg Leuven-Brussel en ook hier ga je naar rechts.  Je hebt nu ongeveer 4 km. gewandeld.

 

Volg de Meerbeekstraat tot je op de bredere Schoonaardestraat komt en die volg je naar rechts.  Dertig meter verder steek je de Molenbeek over en nog een beetje verder ga je rechtsaf de Broekstraat in.  Aanvankelijk wandel je op asfalt en dan verder op een brede verharde weg met links van je het kwelgebied ‘De Rotte Gaten’.  De verharding eindigt bij een huis met een ‘stevige’ houten omheining en wordt dan een brede bosweg, buurtweg 12, die je rechtdoor volgt.   Negeer verderop buurtweg 16 naar links.  Je komt bij een T-splitsing, waar een informatiebordje van Natuurpunt over ‘de Rotte Gaten’ staat.  Je gaat daar op voetweg 32 linksaf.  Via een knuppelpad wandel je verder door ‘de Rotte Gaten’ tot op het einde van dit kwelgebied.

 

Dan ga je op een met gras begroeid pad tussen weiden door verder in de richting van de kerk van Meerbeek.  Na honderd meter maakt dat pad een haakse bocht naar rechts en meteen ook naar links. Let hier goed op:  net voor de linkse bocht moet jij al linksaf een beekje over en op een smal pad verder gaan.  Je wandelt dan verder met een weide links en de beek rechts van je.  Verderop stap je het centrum van Meerbeek in tussen het kerkhof rechts en een school links en heb je al ongeveer 6 km. gewandeld.

 

Je komt op een asfaltbaan, die je naar rechts volgt.  Links zie je een Proxi-Delhaize en recht voor je de oude pastorie, een prachtig oud gebouw.  (Achter de pastorie is een publieke tuin, waar je eventueel even kan rusten of je picknick eten!).  Ga voorbij de Delhaize en voor de pastorie naar links en vijftig meter verder weer linksaf op voetweg 32.  (Je kan hier ook eventjes rechtdoor gaan; honderd meter verder is een café!  Keer dan op je stappen terug en ga voetweg 32 in.)  Deze voetweg is geasfalteerd.  Je komt op een beklinkerde rijbaan bij het cultuurcentrum Meerbeek en gaat linksaf en meteen rechtsaf de Engelbert Moensstraat in.  Vijftig meter verder linksaf de Louis Andriesstraat in.  Een goede honderd meter verder hou je rechts aan op voetweg 29 om zo langs Jeugdhuis ‘Den Aap’ te wandelen. 

 

Waar de beklinkering ophoudt blijf je rechtdoor gaan.  Negeer voetweg 30 en volg verder voetweg 29.  Negeer ook voetweg 31 maar let goed op: twintig meter verder ga je niet linksaf over een houten brug maar hou je rechts aan om daar wél op voetweg 31 over een houten brug te wandelen!  Voorbij de brug wandel je tussen twee draadafsluitingen door.  Weer dertig meter volg je voetweg 31 naar rechts met links van je een beukenhaag en rechts een draadafsluiting.  Je komt op een smal beklinkerd baantje : ga daar naar rechts maar onmiddellijk ook weer linksaf op buurtweg 20 en even tussen twee beukenhagen door op kassei en daarna op een brede veldweg. 

 

Je komt op de Bergstraat (buurtweg 3) en volgt die naar links op beton.  Op een kruispunt ga je rechtsaf.  Na ongeveer tien meter gaat naar rechts omhoog een holle kasseiweg; negeer die en blijf rechtdoor gaan op de Vernageldestraat, een oplopend asfaltbaantje.  Ook waar het asfalt eindigt blijf je rechtdoor verder wandelen op deze buurtweg 10.  Een eind verder maakt  de weg een bocht naar links en brengt je zo tot op de hoek van een bos.  Net voor dat bos ga je naar rechts met het bos links en een omheind veld rechts van je.  Zo wandel je een mooie holle weg in, die je tot boven volgt.  Als je boven uit de holle weg komt, volg je de brede bosweg in een ruime bocht naar links doorheen een beukenbos.

 

Bij het verlaten van het bos kom je bij een T-splitsing (links een overdekte picknickplaats!); daar ga je rechtsaf naar beneden.  Je komt voorbij een weide rechts van je met daarin een informatiebordje bij drie bomen.  Tien meter voorbij het einde van die weide ga je rechtsaf het bos in op een smal padje.  Volg dat padje een heel eind en hou dan bij een splitsing links aan om meteen weer links aan te houden op een T-splitsing (rechts zie je een houten slagboom).  Je wandelt dan lichtjes stijgend op een smal pad door een gemengd bos.  Boven maak je een ruime bocht naar rechts en begin je weer te dalen.  Je komt aan een kruispunt van boswegen, waar zelfs een verkeersbord staat.  Ga daar linksaf langs een houten slagboom en wandel verder in tegengestelde richting van de Heuvelkamwandeling. Rechts voor je zie je de grote radar van Bertem!)

Je komt op een brede dreef met rechts voor je een grote speelweide.  (Al 10 km. afgelegd!) 

Ga hier naar rechts en ga

-          ofwel rechtdoor op die dreef tot je op een T-splitsing komt.

-          ofwel meteen links door een poortje naar de speelweide, die je dwars oversteekt in de richting van de grote radar.  Je komt dan bij een klein openluchttheater en weer bij een poortje, waardoor je de speelweide kan verlaten.  Steek daar een dreef over en ga op een kronkelend bospad doorheen het Vossenhol, een speelbos voor kinderen.  (In het Vossenhol zijn er verschillende plaatsen met een zitbank, waar je eventueel je picknick kan eten!).  Zo kom je terug op de dreef, die je naar links moet volgen om meteen op een T-splitsing te komen.

Bij die T-splitsing ga ne naar links en op een betonbaantje verderop ga je naar rechts in de richting van een grote zendmast op “de Grubbe”..  Blijf dat baantje volgen met links van je een woonwijk. 

 

Je wandelt nu op de vroegere hertogelijke weg van Leuven naar Tervuren!

 

Negeer voorbij die wijk naar rechts buurtweg 22.  Nog wat verder steek je voorzichtig een baan over en wandel je rechtdoor verder op een weg over een groot waterreservoir. 

 

Hier wordt grondwater opgepompt, dat uit de omliggende valleien en beken komt en gebruikt wordt voor de drinkwatervoorziening van dorpen tussen hier, Mechelen en Brussel.  Als je hier naar links kijkt, zie je trouwens de valleien van Voer en Ijse,

Je komt aan een kruispunt van vijf brede verharde veldwegen bij een bank met de ‘vijfwegenboom’. 

 

Je bent hier op de ‘Tomme’.  Deze benaming zou komen van ‘tumulus’, een oude begraafplaats.  In de veertiende en vijftiende eeuw zouden hier een aantal hoeven gestaan hebben, maar de bewoners er van zijn omgekomen door een epidemie.

. 

Je gaat hier rechtdoor op buurtweg 3.  Een eind verder ga je naar rechts door het veld op buurtweg 4 in de richting van de zendmast op ‘de Grubbe’.  Je komt op een brede asfaltbaan en gaat er met de geelrode GR-tekens naar rechts om honderd meter verder met de GR linksaf door een voetgangerspoortje en in een mooie holle weg naar beneden te wandelen. 

 

Op de brede baan links van je zie je een omheind domein, de ‘Grubbe’.  Dat was vroeger militair domein, waar veel soldaten een opleiding kregen.  Nu is het een gesloten instelling voor jongeren.

 

Als je beneden uit de holle weg komt, ga je in dezelfde richting verder.  (Rechts van je zie je de Mierenberg of Everberg!).  Je komt bij een splitsing en houdt er rechts aan in de richting van een kapelletje.  Bij dat kapelletje ga je met de GR op buurtweg 19 rechtsaf om verderop op asfalt tot op een kruispunt te gaan. Op dat kruispunt ga ja naar links om voetweg 24 in te gaan met links van je een electriciteitskabine. 

 

Je komt op een met klinkers verharde baan, die je dwarst opm verder rechtdoor te gaan op voetweg 24.  Je komt op het groot dorpsplein (parking) van Everberg met een heuvel met oude bomen.  Rechts van je is jeugdclub Den Uil en recht voor je zie je café ’t Pleintje  (na 19 km. van de wandeling!).Ga daarheen en ga links er van verder op voetweg 24, die nu een met kasseien verhard pad is.  Je komt op een asfaltbaan en gaat daar rechtsaf.  Meteen rechts zie je Stone Manor, een Engelse winkel + tearoom, waar je iets kan eten en/of drinken!. Ga naar een rond punt voor je en steek dat recht over om dan in de Prinsendreef verder te wandelen.  Je wandelt tussen het kasteeldomein van de Merode rechts van je en de “wipweide” links.  Aan het einde van de weide ga je linksaf een beukenbos in.

 

Bijzondere aandacht verdient de kerk van Everberg, die een ‘open kerk’ is en een bezoekje waard.  Bemerk ook de grote rode beuk bij de ingang.  En let ook op de oude bomen op het dorpsplein: zilverlinde, treurbeuk, rode beuk...  Wat verderop kom je voorbij Stone Manor, een Engelse winkel annex tearoom in een boerderij naar Friese stijl, die lange tijd dienst deed als melkerij.  En dan is er het kasteeldomein van de Merode, ook wel Hof van Montenaken genaamd.  In de 14de eeuw werd hier in het ‘broek’ een waterkasteel gebouwd, dat via huwelijken uiteindelijk in handen kwam van de familie de Merode.  Het huidige kasteel is van 1765.  In 1845 werden de grachten er om heen gedempt.  Bij de hoofdingang vind je links een grote plataan en rechts een zwarte walnootboom.  De weide aan de overkant van de  Prinsendreef is de ‘wip-weide’: hier werden in het verleden wedstrijden op de staande wip gehouden!

 

 

In het bos blijf je aan de rand wandelen met de weide links van je; wat verderop negeer je bij een splitsing een pad dat rechtsaf omhoog het bos in gaat en blijf je rechtdoor wandelen aan de rand van het bos, tot je op een bredere bosweg komt: volg die naar rechts met de GR en het Warande-wandelpad mee.  Je komt al vlug aan een splitsing en houd daar links aan in de richting van een sparrenbos.  Je komt bij een kapel, die je rechts van je laat om rechtdoor verder te wandelen op het Warande-wandelpad en de streek-GR. 

Bij het verlaten van het sparrenbos kom je aan een kruispuntje: wandel daar rechtdoor met de GR mee en negeer dus na ongeveer twintig meter de wegwijzer van de Warande-wandeling.  Je komt aan een kruispunt van buurtwegen en dwarst daar buurtweg 10 om verder rechtdoor te wandelen op buurtweg 3 en GR.  Je gaat voorbij een groen hek en naar een wit geverfd huis.  Wandel met het huis rechts en de ‘Kortenberg’ links van je verder op asfalt.  Waar het asfalt eindigt en overgaat in klinkerbedekking ga je net voor een parking naar rechts in de richting van sportvelden: rechts van je scoutslokalen en links de sporthal.  Blijf op de baan met rode klinkers verder wandelen langs het voetbalplein links en de kantine rechts.  Zo kom je bij het domein van de abdij van Kortenberg.  Je wandelt er over een brug binnen.  Rechts van je een kapel, verderop een stukje ruïne en nog wat verder een bijgebouw van de abdij. 

 

Wandelingen uitgewerkt door Rik Nys en TjeuTijskens