Oude Abdij Kortenberg

 

Wandeling van 9 of 12 kilometer (ook mogelijk met buggy’s)

Wandeling die het dorp Everberg verkent.

 

ALGEMENE INFORMATIE:

 

De wandelingen  situeren zich in de “Groene Vallei” in het drukbevolkte gebied tussen Leuven, Brussel en Mechelen.  Het is een groot en verscheiden natuurgebied met moerassen, bossen, graslanden, landbouw en weidse vergezichten.  In dit gebied trekken wandelingen respectievelijk door Torfbroek, Silsombos en Rotte Gaten.  Deze natuurgebieden zijn vooral ‘kwelgebieden’ tussen de heuvels en het vlakke land.  Het zijn vochtige bossen en graslanden, waar het water, dat in dit kalkrijk gebied ondergronds van de heuvels vloeit, aan de oppervlakte komt.  De kalkgrond is bovendien een geschikte bodem voor talrijke orchideeën.

 

Kortenberg en de deelgemeenten Everberg, Meerbeek en Erps-Kwerps vormen het overgangsgebied tussen het vlakke en heuvelachtige Vlaanderen.  Vorig jaar in Neerijse wandelden we door de zijvalleien van de Dijle, nl. die van Voer en Ijse; nu ontdekken we de Molenbeekvallei.

Langs de verschillende wandelingen vind je picknickplaatsen in open lucht en cafeetjes: in Everberg (Engelse Tearoom en café Pleintje), op de heuvelkam in de speelweide en het speelbos Vossenhol, in Meerbeek  (café Victoria en in de tuin achter de pastorie), in Kwerps (café De Schuur), in Nederokkerzeel (De Zes Linden, De Toekomst, Berre Fluit) .  Je vind ook op heel wat plaatsen banken, waar je kan rusten en je picknick kan gebruiken; ook op de vele knuppelpaden vind je wel een plaatsje.

 

Al wandelend kom je op de mooiste plekken van deze streek op landschappelijk vlak en word je getuige van het ‘historisch erfgoed’.  De oude abdij van Kortenberg is een van de oudste abdijen van het land; ze was eerst gevestigd op de vlakbij gelegen heuvel, de Kortenberg (eerste vermelding 1095) en in de dertiende eeuw vestigde Benedictinessen zich in het lager gelegen gebied, dat door de hertogen van Brabant geschonken werd. 

In deze abdij werd in 1312 het charter van Kortenberg afgesloten onder Hertog Jan II; dat charter legde de eerste vrijheden vast, waarop momenteel nog een aantal grondwetten van Europese landen gebaseerd zijn. 

Het grootste deel van het park rond de abdij is nu in erfpacht van de gemeente en de infrastructuur van de abdij staat open voor allerlei soorten activiteiten. 

 

Je zal ook merken, dat onderweg heel wat smalle paden aangeduid zijn met officiële bordjes met een nummer.  Kortenberg is een van de eerste gemeenten, die de oude ‘kerkwegeltjes’ in ere hersteld hebben en benoemd op zulke officiële plaatjes. Meer en meer gemeenten volgen nu dit voorbeeld en benoemen de ‘trage wegen’ met hun nummer of met hun aloude benaming.

 

In deze streek vind je heel wat ‘holle wegen’.  De meeste holle wegen zijn ontstaan in de Middeleeuwen; een aantal er van dateren zelfs van de Romeinse tijd.  De toename van de bevolking maakte dat boeren steeds meer gronden verder van de woonplaats gingen ontginnen en zo nieuwe paden vormden.  Mede door het regenwater werden die verder uitgespoeld; ze dragen dus een flink stuk historie mee en maken deel uit van ons cultureel erfgoed.  Holle wegen hebben ook een grote natuurwaarde; ze vormen de woonplaats van veel kleine dieren en vogels en vormen voor hen doorheen het landschap verbindingen tussen bestaande bosjes.

 

Boven op de hellingen vind je vaak de bruinrode ijzerzandsteen; in de dalen vind je dan weer de witte zandsteen.  In de dorpjes, waar je door wandelt, zie je dat deze natuursteen vaak gebruikt werd en wordt bij de bouw van huizen en boerderijen.

 

Korte wandeling van 9 of 12 km

 

Met de hoofdingang van het hoofdgebouw van de abdij van Kortenberg achter je wandel je op asfalt in de richting van een bijgebouw en net daarvoor naar links.  Je wandelt langs een stuk  ruïne en in de richting van een kapel.  Dan hou je schuin rechts aan en wandel je over een brug naar de sportterreinen; vlak voor de brug verlaat je dus de GR.  Je laat de kantine van sporting Kortenberg en wat verderop de Scoutslokalen links van je.  Met rechts van je een parkeerterrein kom je bij een T-splitsing; daar ga je linksaf, opnieuw met de geelrode tekens van de Streek-GR. Je wandelt op een asfaltbaantje tot waar het asfalt ophoudt en dan ga je rechtsaf omhoog op een geasfalteerd pad, voetweg 51.  Boven kom je bij een zitbank; wandel daar nog 100 m. rechtdoor en sla dan rechts af op buurtweg 10. 

 

Je wandelt nu onderlangs de Kortenberg, die je rechts van je laat; op deze ‘Curtenberg’ stonden vroeger de kerk en de abdij.  Je ziet duidelijk hoe de ‘kerkwegeltjes’ daarheen voerden!

 

Negeer verderop naar links een voetweg (behalve als je een buggy mee hebt: in dat geval neem je wél voetweg 31; je komt beneden op een baantje tussen een bakker en een krantenwinkel; ga linksaf en even verder rechts de Driesstraat in.  Je komt op een T-splitsing met de Molenstraat en volgt die naar links tot bij huis 70 om daar rechts de Speelbergstraat in te gaan.  De klinkerstraat wordt een met gras begroeide veldweg, die je volgt tot op een T om daar links te gaan op buurtweg 4 (Zie verder in de tekst!) en blijf buurtweg 10 volgen.  Bij een splitsing hou je (bij een plaatje van het Warande-wandelpad) links aan op een wat smaller pad om twintig meter verder bij een splitsing weer links aan te houden op het Warande-wandelpad en naar beneden te wandelen 

 

Deze afdalende weg werd de Borreweg genoemd omdat hij gebruikt werd om beneden water te halen bij de ‘borre’ (bron)!

 

Je komt op een asfaltbaan en gaat met het Warande-wandelpad rechtsaf naar een rond punt toe. 

Bij het rond punt ga je naar links om verder te wandelen op de Molenstraat.  Na een paar honderd meter neem je rechtsaf voetweg 31, die tussen weiden door loopt en verderop een haakse bocht naar rechts en dan een flauwe bocht naar links maakt.  Je komt op een splitsing; de Warande-wandeling gaat rechtdoor maar jij gaat scherp linksaf naar beneden op een brede verharde veldweg.  Blijf deze buurtweg 4 lange tijd naar beneden volgen.  Negeer zijwegen naar links en rechts.

 

Beneden kom je op een gebetonneerd kruispunt en ga je verder rechtdoor en lichtjes omhoog.  Je komt aan een splitsing, waar scherp naar links buurtweg 5 gaat: blijf er rechts aanhouden. (Je hebt ongeveer 4,5 km. gewandeld).  Negeer een beetje verder een weg naar rechts en ga verder tot op een asfaltbaan; steek die recht over en wandel verder op een brede verharde weg naar beneden.  (Rechts van je een hoeve met enkele recent gebouwde schuren of stallen).  In de afdaling zie je rechts voor je het verkeer op de E40 tussen Luik en Brussel en verderop zie je recht voor je een zendmast op ‘de Grubbe’. Je kruist een betonbaantje en gaat rechtdoor op een kasseiwegje, de Kruisborrestraat en ook nog buurtweg 4.  Al vlug houdt de kasseiverharding op; blijf rechtdoor gaan.  Je komt aan een kruispunt met buurtweg 19.

 

Hier kan je kiezen voor de wandeling van 9 of die van 12 km.  Als je kiest voor de wandeling van 12 km., ga je  rechtdoor op buurtweg 4;  kies je voor de kortere afstand van 9 km., dan ga je naar links.

 

Wandeling van 9 km.:

Als je naar links gaat op buurtweg 19 kom je meteen aan een kapelletje links van de weg (Rechts zie je de Mierenberg!); negeer daar buurtweg 20 naar rechts en blijf rechtdoor gaan op de met geelrode tekens aangeduide streek-GR.  Verderop is de weg geasfalteerd en wandel je Everberg binnen.  Op een splitsing hou je rechts aan met de Warande-wandeling mee.  Je komt op een kruispunt met een kapelletje links van je en je slaat er links af. (Bemerk rechts de mooi gerestaureerde hoeve ‘Het Henneken’!).  Negeer naar rechts de Europastraat maar sla die een beetje verder wél naar rechts in.  Waar de Europastraat een haakse bocht naar rechts maakt, negeer je scherp naar links voetweg 26 maar neem je naar links voetweg 64 tot op een asfaltbaan, die je naar rechts volgt tot bij de voetbalpleinen van Standaard Meerbeek.  Net voor de kantine en de parking bij die voetbalpleinen ga je linksaf op voetweg 61.

 

Wandeling van 12 km.

Als je kiest voor de langere wandeling ga je hier rechtdoor op buurtweg 4 en zo rechts voorbij de Mierenberg.  Bij een Y-splitsing hou je links aan en een twintigtal meter verder doe je dat nog eens!  Dan wandel je omhoog door een van de mooiste holle wegen (zie informatiebordje) uit de streek naar ‘De Grubbe’.  Boven kom je op een brede baan, die je naar rechts volgt om 50 m. verder linksaf te gaan op buurtweg 4. 

 

Rechts van de grote baan zie je het domein ‘De Grubbe’, dat vroeger militair domein was en waar veel soldaten een opleiding hebben gekregen.  Nu wordt het domein gebruikt als een gesloten instelling voor jongeren.

 

Een beetje verder negeer je een veldweg naar links en blijf je op de kasseiweg verder wandelen.  Boven wordt de weg een echte veldweg doorheen een veld.  (Links voor je zie je de radars van Bertem en wat verderop kan je bij goed weer de Sint Romboutstoren van Mechelen en de rookpluimen van de koeltorens van Doel zien!!!).

Je komt op buurtweg 3 en volgt die naar links tot op een kruispunt van vijf veldwegen en net voor een groot ondergronds waterreservoir.  Op dat kruispunt staat een zitbank bij de ‘vijfwegenboom’, die een vroegere boom vervangt nadat hij verwoest werd door blikseminslag. Hier ga je scherp linksaf naar beneden op buurtweg 8 in de richting van de zendmast op ‘de Grubbe’, die je daarstraks van uit de heel andere richting al zag.  (Rechts voor je zie je de kerk van Everberg met een beetje rechts er van maar veel verder de verkeerstoren van de luchthaven van Zaventem; helemaal naar rechts in het dal zie je de kerk van Meerbeek.)

 

Negeer voetweg 27 naar rechts en blijf afdalen.  Je wandelt door een stuk holle weg en komt beneden tussen velden; dan moet je weer even omhoog.  Boven neem je buurtweg 24 naar rechts.  Bij het vroegere café ’t Wilgenhof kom je op een met klinkers verharde baan, die je naar rechts volgt.  Je wandelt voorbij bushalte ‘Meerbeek Burcht’ en honderd meter verder linksaf de Vrouwleystraat op.  Rechts zie je weer de kerk van Meerbeek. Waar het asfalt eindigt, blijf je rechtdoor gaan op een breed met gras begroeid pad en wat verder negeer je een pad naar links.  Vlak voor een bosje ga je linksaf op een smal pad in de richting van voetbalvelden.  Laat die pleinen rechts van je.  Je komt voorbij kantines en een parking en vlak voor een rijbaan ga je rechtsaf op voetweg 61.

 

Wandeling van 9 en van 12 km.

Volg voetweg 61.  Je komt tegenover huis nummer 39 op een asfaltbaan en gaat naar rechts.  Een goede honderd meter verder ga je linksaf op buurtweg 17.  Je wandelt naar het domein van de Merode; links voor je zie je al het kasteel.  Volg net voor het domein niet verder buurtweg 17 maar neem linksaf voetweg 59, die je blijft volgen tot je vlak bij de kerk van Everberg tussen huizen door op een asfaltbaan komt.  Volg die naar rechts en ga zo met de kerk links van je tot tegenover de ingang van de kerk.  Daar ga je weer rechtsaf tot aan een dorpsplein, met rechts op de hoek café ’t Pleintje.  Voorbij het café volg je naar rechts voetweg 24 en de streek-GR.  Volg dit met kasseien verhard pad tot je op een asfaltbaan komt, die je naar rechts volgt met de streek-GR mee.  (Meteen rechts zie je Stone Manor, een Brits theehuis + winkel).  Je steekt een rond punt recht over en wandelt verder door de Prinsendreef.  Rechts zie je tussen oeroude bomen door het kasteel van de Merode weer liggen. (Je hebt al bijna 7 km. gewandeld als je koos voor de korte wandeling en bijna 10 als je koos voor de langere tocht!) en links van je is de grote ‘wipweide’. 

 

Bijzondere aandacht verdient de kerk van Everberg, die een ‘open kerk’ is en een bezoekje waard.  Bemerk ook de grote rode beuk bij de ingang.  En let ook op de oude bomen op het dorpsplein: zilverlinde, treurbeuk, rode beuk...  Wat verderop kom je voorbij Stone Manor, een Engelse winkel annex tearoom in een boerderij naar Friese stijl, die lange tijd dienst deed als melkerij.  En dan is er het kasteeldomein van de Merode, ook wel Hof van Montenaken genaamd.  In de 14de eeuw werd hier in het ‘broek’ een waterkasteel gebouwd, dat via huwelijken uiteindelijk in handen kwam van de familie de Merode.  Het huidige kasteel is van 1765.  In 1845 werden de grachten er om heen gedempt.  Bij de hoofdingang vind je links een grote plataan en rechts een zwarte walnootboom.  De weide tegenover het kasteeldomein is de ‘wip-weide’: er werden hier schietingen op de staande wip gehouden!

 

 Aan het einde van die weide ga ja linksaf het bos in. In het bos blijf je aan de rand wandelen met de weide links van je; wat verderop negeer je bij een splitsing een pad dat rechtsaf omhoog het bos in gaat en blijf je rechtdoor wandelen aan de rand van het bos, tot je op een bredere bosweg komt: volg die naar rechts met de GR en het Warande-wandelpad mee.  Je komt al vlug aan een splitsing en houd daar links aan in de richting van een sparrenbos.  Je komt bij een kapel, die je rechts van je laat om rechtdoor verder te wandelen op het Warande-wandelpad en de streek-GR. 

 

Bij het verlaten van het sparrenbos kom je aan een kruispuntje: ga nog heel even rechtdoor en hou dan links aan met Warande-wandeling terwijl de GR hier rechtdoor gaat.  Je wandelt op een smal bospad door een beukenbos tot dicht bij een huis: daar ga je rechtsaf op een brede bosweg naar beneden.  Op een kruispunt van vijf wegen volg je rechtdoor buurtweg 10.  Twintig meter verder ga je rechtsaf een beek over en volg je verder voetweg 24.  Volg dat pad in enkele bochten tot bij het park rond de abdij; steek daar de brug over en ga meteen linksaf met een vijver links van je.  Ter hoogte van de abdij rechts van je en bij een grote zitbank met vuilbak ga je rechtsaf naar de abdij.  Laat ze rechts van je en zo kom je bij de ingang en dus bij het eindpunt van de wandeling.

Wandelingen uitgewerkt door Rik Nys en TjeuTijskens